www.ze.strefa.pl - strona główna
 
     

Oferta


Darmowy opał


Poradnik uprawy


Jak zarobić


Kontakt
Wierzba energetyczna - Zielona energia - Poradnik uprawy

Poradnik uprawy wierzby energetycznej

Spis treści:

Wymagania glebowo-klimatyczne
Przygotowanie gruntów pod uprawę
Sadzenie
Prace pielęgnacyjne w pierwszym roku
Nawożenie
Zbiór

Wymagania glebowo-klimatyczne

Wierzbę energetyczną można uprawiać na wielu różnych typach gleb. Roślina cechuje się dużą elastycznością i znosi gleby o pH od 4,5 do 7,6 (odczyn wyższy niż 7,6 jest źle tolerowany). W odniesieniu do gleb rolniczych najkorzystniejszymi są gleby klasy: III, IV i V oraz tereny podmokłe, a także okresowo zalewane. Szczególnie należy tutaj zwrócić uwagę na możliwość wykorzystania pod uprawę nieużytków rolniczych.
Generalnie wierzba jest rośliną bardzo lubiącą wodę. A więc wskazane jest sadzić ją na grunatch, które zapewnią jej odpowiednią ilość wilgoci (wysoki poziom wód gruntowych). Jest to szczególnie ważne w pierwszym roku, gdy roślina dopiero wykształca system korzeniowy. Jeśli w tym okresie będziemy mieć pecha i dotknie nas susza - najprawdopodobniej roślina uschnie, a na pewno jej przyrost będzie bardzo mały (aby uratować plantację w takich sytuacjach należy rozważyć możliwość sztucznego nawadniania). W kolejnych latach roślina wykształca już rozbudowany system korzeniowy i okresowe susze jej nie zagrażają.
Wierzba energetyczna reaguje szczególnie wyraźnie na przebieg warunków atmosferycznych od połowy czerwca do końca sierpnia (w tym okresie przypada maksymalny przyrost masy roślinnej). Opady i umiarkowanie wysoka temperatura w tym okresie wpływają na wysokość plonów prętów wikliny. Susza powoduje spadek plonowanie nawet o 50%.

Przygotowanie gruntów pod uprawę

Odpowiednie przygotowanie gruntów pod uprawę ma duże znaczenie. Im lepiej grunty zostaną przygotowane tym mniej pracy czeka nas w pierwszym roku wegetacji (walka z chwastami). Wszystkie prace agrotechniczne najlepiej zakończyć w okresie jesiennym (niezależnie od czasu wysadzania wierzby - jesień czy wiosna), a to dlatego, że jeżeli zamierzamy wysadzać wierzbę na wiosnę należy to uczynić najwcześniej jak to jest możliwe. Gleba wtedy jest bardzo wilgotna i wjazd sprzętem do uprawy może okazać się niemożliwy.
Generalnie można powiedzieć, że grunty należy przygotować tak jak pod uprawę np. ziemniaków. Ważne jest odpowiednie spulchnienie gleby oraz warto przeprowadzić odchwaszczanie za pomocą środków chemicznych.
Grunty na których zamierzamy założyć plantację wierzby energetycznej można podzielić na dwie grupy : grunty orne regularnie uprawiane oraz grunty odłogowane (nieużytki rolne, a także łąki). W zależności od grupy gruntów prace agrotechniczne będą przebiegać trochę inaczej:

Grunty orne:
Tutaj sprawa jest ułatwiona. Porządek zabiegów może być np. taki:
1. Odchwaszczanie (jeśli jest konieczne) - jeśli pojawiają się (odrastają) chwasty warto przeprowadzić odchwaszczanie chemiczne - np. oprysk Randoupem (ok. 4l/ha) lub doglebowo Azotop (1,5-2,5 kg/ha)
2. Zasilenie gleby nawozami (jeśli jest konieczne) - glebę można zasilić nawozami naturalnymi (obornik, gnojowica) lub sztucznymi (30 kg azotu (N)/ha, 10 kg fosforu (P)/ha, 30 kg potasu (K)/ha).
3. Sprawdzenie i ewentualne uregulowanie (wapnowanie) pH gleby (pH 4,5-7,6)
4. Zabiegi uprawowe (orka, bronowanie lub kultywatorowanie). .

Grunty odłogowane (również łąki):
Na przygotowanie gruntów dobrze jest przeznaczyć nawet kilka miesięcy. Duży nacisk należy położyć na dobre odchwaszczenie gruntów. Porządek zabiegów może być np. taki:
1.Oprysk herbicydem (np. Randoup w dawce 4-8 l/ha)
2. Po ok. 30 dniach gdy chwasty zaczną usychać wykonujemy głęboką orkę
3. Sprawdzenie i ewntualne uregulowanie (wapnowanie) pH gleby (pH 4,5-7,6)
4. Zasilenie gleby nawozami naturalnymi lub sztucznymi
5. Po kolejnych 30 dniach (gdy pojawią się zielone odrosty) kolejny oprysk herbicydem
6. Po następnych 30 dniach gdy odrosty zaczną usychać ponowna orka (płytka)
7. Bronowanie lub kultywatorowanie.

Sadzenie:

O samych sadzonkach, ilości na 1 hektar (odstępy między roślinami i międzyrzędowe) i przechowywaniu dowiedzą się państwo z działu Sadzonki.
Jako termin wysadzania wierzby energetycznej można przyjąć dwa okresy : jesienny (koniec października do pierwszych przymrozków) oraz wiosenny (od marca do końca kwietnia).
Sam proces sadzenia polega na wciśnięciu (pionowo) sadzonki w glebę na prawie całą długość, pozostawiając ok. 2 cm nad ziemią (ważne jest w związku z tym dobre spulchnienie gleby). Sadzenie może odbywać się ręcznie (najczęściej) lub mechanicznie, za pomocą sadzarek (na dużych plantacjach). Niezależnie od metody wysadzania ważne jest aby zachować równe odstępy między roślinami oraz międzyrzędowe (zobacz dział Sadzonki) co ma duże znaczenie przy późniejszych pracach pielęgnacyjnych i zbiorze za pomocą sprzętu zmechanizowanego.

Prace pielęgnacyjne w pierwszym roku:

".......Najtrudniejszy pierwszy krok" - można by powiedzieć, zgodnie ze słowami znanego przeboju. Niestety słowa te idealnie pasują do uprawy wierzby energetycznej. O ile kolejne lata nie wymagają praktycznie żadnych zabiegów agrotechnicznych, to pierwszy rok może okazać się bardzo pracowity. Ponieważ roślina w tym czasie się ukorzenia, to największymi zagrożeniami dla niej wtedy są: brak wody (susza) oraz chwasty. Charakterystyczną cechą tego okresu uprawy jest szybki i dynamiczny wzrost chwastów oraz powolny wzrost wierzby. Dlatego tak istotne jest dobre przygotowanie (odchwaszczenie i uprawa) gleby przed wysadzaniem wierzby - co pozwoli znacznie zminimalizować nakłady na walkę z chwastami.
Zabiegi agrotechniczne służące zwalczaniu chwastów w planatacji wierzby energetycznej:

  • Po wysadzeniu wierzby, zanim zaczną rozwijać się pędy (1-3 dni) można zastosować herbicydy doglebowe działające na korzenie chwastów.
  • W okresie wegetacji wierzby możliwość stosowania środków chemicznych jest znacznie ograniczona. Z bezpiecznych herbicydów można zastosować środki selektywne - do zwalczania chwastów jednoliściennych jak np. perz.
  • Bardzo skuteczna jest również mechaniczna walka z chwastami. Można do tego celu wykorzystać pielniki podpinane do ciągnika rolniczego. Bardzo ważne jest, aby mechaniczne zwalczanie chwastów rozpocząć zanim chwasty rozwiną silny system korzeniowy. Najczęściej w okresie wegetacji wskazane jest jest 2-3 krotne spulchnienie międzyrzędzi w celu zniszczenia chwastów. Należy jednak uważać aby podczas tego zabiegu nie uszkodzić wzrastających pędów wierzby i ich systemu korzeniowego (w takiej sytuacji roślina najczęściej po prostu usycha).
  • Jedynym skutecznym sposobem mechanicznego zwalczania chwastów pomiędzy roślinami jest okopywanie ręczne. Jeśli zabiegi chemicznego zwalczania chwastów nie przynoszą rezultatu, konieczne może być nawet 2-3 krotne okopywanie ręczne.

Generalnie w walce z chwastami chodzi o to aby nie zdominowały one wzrastającej wierzby. Jeśli pędy wierzby znacznie górują nad chwastami (przełom lipca i sierpnia) można uznać batalię za wygraną i nie podejmować już żadnych działań. Co prawda chwasty będą dalej wzrastać, ale znacznie dynamiczniej wzrastać będzie wierzba, tłumiąc przy tym rozwój chwastów.

W kolejnych latach przyrost wierzby na wiosnę jest bardzo dynamiczny, a opadłe jesienią liście tworzą dodatkową warstwę hamującą wzrost chwastów. W takiej sytuacji stosowanie zabiegów przeciwko chwastom jest raczej zbędne.

Nawożenie:

Wierzba jest rośliną mało wymagającą, jeśli chodzi o nawożenie. Będzie zadowalająco wzrastać nawet gdy nie będziemy jej nawozić. W zależności od możliwości można jednak zastosować niemal dowolne formy nawożenia:
-popularne nawozy mineralne (w dawce Azot (N) 80 kg/ha, Fosfor (P) 30 kg/ha, Potas (K) 80 kg/ha),
-obornik, gnojowica,
-także osady ściekowe
Po wysadzeniu wierzby można "podsypać" w marcu lub kwietniu pod każdą rośliną małą ilość uniwersalnego nawozu np. Polifoski w ilości od 100 do 200 kg/ha, aby wspomóc jej wzrost. W kolejnych latach dodatkowym źródłem minerałów będą opadające na jesień liście.
Dodatkowym źródłem dochodu dla plantatora wierzby energetycznej może być wykorzystanie do nawożenia plantacji osadów ściekowych z oczyszczalni ścieków. W ten sposób zyskujemy darmowy nawóz, a ponadto oczyszczalnie płacą za odbiór takich osadów!! Na 1 hektar plantacji można wywieźć nawet 10 ton osadów. Trzeba jednak kontrolować pH gleby (aby nie dopuścić do zakwaszenia gleby). Trzeba mieć na uwadze fakt, że chociaż takie osady są bardzo bogate w pierwiastki to jednak ich proporcje nie są idealne. Przed zastosowaniem osadów na naszej plantacji warto przeprowadzić test na małym kawałku i zaobserwować reakcję rośliny na taki nawóz.

Zbiór:

Zbiór wierzby przeprowadza się po opadnięciu liści i trwać on może od późnej jesieni (od połowy listopada) do wczesnej wiosny (do marca). W zależności od przyjętej strategii zbiór można przeprowadzać corocznie (plon 30-40 ton/ha, wysokość rośliny 2-3 m, grubość ok. 2 cm), co 2 lata (plon 60-80 ton/ha, wysokość 5-6 m, grubość ok. 3-4 cm) lub co 3 lata (plon 90-120 ton/ha, wysokość 5-7 m, grubość ok. 5 cm). Jednak w ciągu pierwszych dwóch lat zaleca się dokonać zbioru co roku (ścinając wierzbę na wysokości ok. 10-15 cm nad ziemią) co powoduje rozkrzewianie się wierzby (z każdego ściętego pędu wyrastają 3-4 dodatkowe).
Zbiór wierzby może odbywać się:

  • Ręcznie
    - sekatorem,
    - kosą spalinową z założoną tarczą,
    - spalinową piłą łańcuchową,
    - specjalna kosiarka spalinowa z piłą tnącą,
    ścięte pędy wiąże się w snopki, a później rozdrabnia np. za pomocą domowej rozdrabniarki do gałęzi lub tradycyjnej sieczkarni.
  • Mechanicznie:
    - przystawki do ciągnika - np. Orkan (które zazwyczaj od razu rozdrabniają wierzbę),
    - wzmocniona kosiarka listwowa,
    - kombajn do zbioru kiszonki z przystawką - np. Class
    - kombajny specjalistyczne

Zobacz również: Maszyny i urządzenia

(źródło - strony internetowe)


Wierzba energetyczna


Produkty z wierzby


Maszyny


Wierzbowe żywopłoty


Galeria fotografii

 
  Wstecz

 Strona główna

Dalej